ଗରିମା ଦିବସ ୨୦୨୬: ସଫେଇ କର୍ମୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ‘ମିଶନ ଜିରୋ’ ଉପରେ ଜାତୀୟ କର୍ମଶାଳା

ଭୁବନେଶ୍ୱର: ସମୃଦ୍ଧ ଓଡ଼ିଶା ଗଠନ ପାଇଁ ସ୍ୱଚ୍ଛ ସହର, ସୁରକ୍ଷିତ ପରିବେଶ ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛତା କାର୍ଯ୍ୟରେ ନିୟୋଜିତ କର୍ମୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷିତ ଜୀବନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ କହିଛନ୍ତି। ଗରିମା ଦିବସ ୨୦୨୬ ଅବସରରେ ଲୋକସେବା ଭବନ କନଭେନସନ୍ ସେଣ୍ଟରରେ ‘Mission Zero – Ending Fatality in Sanitation Work’ ବିଷୟବସ୍ତୁକୁ ନେଇ ଏକ ଜାତୀୟ କର୍ମଶାଳା ଆୟୋଜିତ ହୋଇଥିଲା। ଏଥିରେ ୮ଟି ରାଜ୍ୟର ସଫେଇ କ୍ଷେତ୍ରର ବିଶେଷଜ୍ଞ, ଅଧିକାରୀ ଓ ସଫେଇ କର୍ମଚାରୀମାନେ ଯୋଗଦେଇଥିଲେ। ଏହି ଅବସରରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଅଗଷ୍ଟ ମାସର ଚତୁର୍ଥ ଶନିବାରକୁ ‘ଗରିମା ଦିବସ’ ଭାବେ ପାଳନ କରାଯିବ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ। ସଫେଇ କର୍ମୀଙ୍କ ଜୀବନର ସୁରକ୍ଷା, ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ସମାଜରେ ସେମାନଙ୍କ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ବୃଦ୍ଧି ଏହି ଦିବସର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେବ ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ।

ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ, ୨୦୧୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୫ରୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଜାତୀୟ ବିକାଶର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ହୋଇଛି। ଆଜି ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଏକ ଜନଆନ୍ଦୋଳନରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି। ସ୍ୱଚ୍ଛତା କୌଣସି ଛୋଟ କାମ ନୁହେଁ, ଏହା ରାଷ୍ଟ୍ର ନିର୍ମାଣର କାମ ବୋଲି ସେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ। ସଫେଇ କର୍ମୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷାରେ ଆଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ବ୍ୟବହାର ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ, ଡ୍ରୋନ୍, ରୋବୋଟିକ୍ସ, ଆର୍ଟିଫିସିଆଲ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ ଭଳି ପ୍ରଯୁକ୍ତିରେ ଭାରତ ଦ୍ରୁତ ଅଗ୍ରଗତି କରୁଛି। ସମାନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିକୁ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ସଫେଇ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର କରି କର୍ମୀଙ୍କ ଜୀବନ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବାକୁ ସେ ମେସିନ୍ ନିର୍ମାତା ଓ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଥିଲେ। ସଫେଇ କର୍ମୀଙ୍କୁ ଏଥିପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେବାର ଆବଶ୍ୟକତା ମଧ୍ୟ ସେ ଦର୍ଶାଇଥିଲେ।

“ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସହାୟତା ନୁହେଁ, ମୃତ୍ୟୁ ପୂର୍ବରୁ ସୁରକ୍ଷା” ଏବଂ “ଦୁର୍ଘଟଣା ପରେ କ୍ଷତିପୂରଣ ନୁହେଁ, ଦୁର୍ଘଟଣା ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରତିରୋଧ” ହିଁ ‘ମିଶନ ଜିରୋ’ର ମୂଳ ଆଭିମୁଖ୍ୟ ବୋଲି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ।

ଏହି ଅବସରରେ ପୂର୍ବତନ ସଫେଇ କର୍ମୀ ସ୍ୱର୍ଗତ ପ୍ରତାପ ଦଳେଇଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ୧୦ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାର ବୀମା ରାଶି ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା। ଚଳିତ ବର୍ଷ ଦୁଇଜଣ ସଫେଇ କର୍ମୀଙ୍କ ପରିବାରକୁ ବୀମା ରାଶି ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବାବେଳେ ସେମାନଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସଫେଇ କାର୍ଯ୍ୟ ସମୟରେ ନୁହେଁ, ଅନ୍ୟ କାରଣରୁ ଘଟିଥିବା ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି। ଗରିମା ଦିବସ ଅବସରରେ ଆଧୁନିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ ସଫେଇ ମେସିନ୍ ଓ ସୁରକ୍ଷା ଉପକରଣ ଉପରେ ଏକ ପ୍ରଦର୍ଶନୀକୁ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଉଦ୍‌ଘାଟନ କରିଥିଲେ। ସେ ସଫେଇ କର୍ମୀଙ୍କ ପାଇଁ ବାସଗୃହ ନିର୍ମାଣ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ୱାର୍କ ଅର୍ଡର ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ।

କେନ୍ଦ୍ର ସାମାଜିକ ନ୍ୟାୟ ବିଭାଗର ସଚିବ ସୁଧାଂଶ ପନ୍ତ କହିଥିଲେ ଯେ, ସଫେଇ କର୍ମୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା, ଆର୍ଥିକ ଉନ୍ନତି ଓ କଲ୍ୟାଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଓଡ଼ିଶା ଦେଶରେ ଏକ ଉଦାହରଣ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ଗରିମା ଯୋଜନାର ପଦକ୍ଷେପକୁ ସେ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ।