ଆସନ୍ତାକାଲି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ଗହ୍ମା ପୂର୍ଣ୍ଣିମା: ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପିନ୍ଧାଯିବ ବିଶାଳ ରାକ୍ଷୀ

ପୁରୀ: ଆସନ୍ତାକାଲି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ପାଳିତ ହେବ ପବିତ୍ର ଗହ୍ମା ପୂର୍ଣ୍ଣିମା। ଏହି ଅବସରରେ ମହାପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ, ପ୍ରଭୁ ବଳଭଦ୍ର ଓ ମା’ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କୁ ନେଇ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ନୀତିକାନ୍ତି ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ। ଗହ୍ମା ପୁନେଇଁର ମୁଖ୍ୟ ଆକର୍ଷଣ ରହିବ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ରାକ୍ଷୀ ନୀତି। ବଡ଼ ଠାକୁରଙ୍କ ପାଇଁ ବଡ଼ ରାକ୍ଷୀ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଶେଷ ହୋଇଛି। ନାଲି, ନୀଳ, ହଳଦିଆ ଓ ବାଇଗଣୀ ରଙ୍ଗର ରାକ୍ଷୀରେ ବାନ୍ଧିବେ ଚତୁର୍ଦ୍ଧାମୂର୍ତ୍ତି। ଶ୍ରାବଣ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ତଥା ଗହ୍ମା ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଅବସରରେ ଭଉଣୀ ସୁଭଦ୍ରା ଦୁଇ ଭାଇ ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଓ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ହାତରେ ରାକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧିବେ। ଭାଇଙ୍କ ହାତରେ ରାକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧି ମା’ ସୁଭଦ୍ରା ନିଜର ସୁରକ୍ଷା କାମନା କରିବେ ବୋଲି ପରମ୍ପରା ରହିଛି।

ପିଢ଼ି ପରେ ପିଢ଼ି ଚାଲିଛି ରାକ୍ଷୀ ପ୍ରସ୍ତୁତି ସେବା

ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ପାଟରା ବିଷୋୟୀ ସେବକମାନେ ରାକ୍ଷୀ ପ୍ରସ୍ତୁତି କରିଥାନ୍ତି। ଚିତାଲାଗି ଅମାବାସ୍ୟା ପରଠାରୁ ଏହି ପ୍ରସ୍ତୁତି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥାଏ। ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନ ପକ୍ଷରୁ ରାକ୍ଷୀ ପ୍ରସ୍ତୁତି ପାଇଁ ବାସୁଙ୍ଗା ପାଟ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଥାଏ। ଏହି ସେବା ପାରମ୍ପରିକ ଭାବେ ପିଢ଼ି ପରେ ପିଢ଼ି ଚାଲିଆସୁଛି। ସେବାୟତମାନେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ସେବାର ଏହି ସୁଯୋଗକୁ ନିଜ ପାଇଁ ସୌଭାଗ୍ୟ ବୋଲି ମନେ କରନ୍ତି।

ଗହ୍ମା ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ଜନ୍ମନୀତି

ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ଗହ୍ମା ପୂର୍ଣ୍ଣିମାକୁ ପ୍ରଭୁ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ଜନ୍ମଦିବସ ଭାବେ ମଧ୍ୟ ପାଳନ କରାଯାଏ। ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ ଏହି ଦିନ ପ୍ରଭୁ ବଳଭଦ୍ର ରୋହିଣୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଭୋଗମଣ୍ଡପ ନୀତି ଶେଷ ପରେ ଚତୁର୍ଦ୍ଧାମୂର୍ତ୍ତିଙ୍କ ସର୍ବାଙ୍ଗ ଚନ୍ଦନ ଲାଗି ନୀତି ହୋଇଥାଏ। ବଡ଼ ଠାକୁର ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଝୋଟି ଓ ମୁରୁଜରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଚିତ୍ର ଅଙ୍କନ କରାଯାଇ ‘ଷଷ୍ଠୀ ମାର୍କଣ୍ଡି ପୂଜା’ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ। ଏହାପରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭୋଗ ଓ ମଧ୍ୟାହ୍ନ ଧୂପ ନୀତି ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥାଏ।

ମାର୍କଣ୍ଡ ପୁଷ୍କରିଣୀରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପୂଜା

ଜନ୍ମନୀତି ପରେ ପ୍ରଭୁ ସୁଦର୍ଶନ ଚଉଦଳରେ ବିଜେ କରିଥାନ୍ତି। ଏହାପରେ ରତ୍ନ ଓଡ଼ିଆଣୀ ଓ ମୁକୁଟ ଲାଗି ହୋଇ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ମନ୍ଦିର ପରିକ୍ରମା କରାଯାଏ। ପରେ ପ୍ରଭୁ ସୁଦର୍ଶନ ମାର୍କଣ୍ଡ ପୁଷ୍କରିଣୀକୁ ବିଜେ କରନ୍ତି। ସେଠାରେ ମାଟିରେ ପ୍ରଭୁ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ଏକ ପ୍ରତିକୃତି ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇ ପୂଜାପଣ୍ଡା ସେବକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମନ୍ତ୍ରୋଚ୍ଚାରଣ ସହ ଜୀବନ୍ୟାସ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ। ପରେ ପଞ୍ଚୋପଚାର ପୂଜା ସମ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ପୂଜାନୀତି ଶେଷ ପରେ ମାଟି ନିର୍ମିତ ବଳଭଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତିକୃତିକୁ ଜଳରେ ବିସର୍ଜନ କରାଯାଏ। ଏହାପରେ ପ୍ରଭୁ ସୁଦର୍ଶନ ଅଙ୍ଗିରା ଓ ଭୃଗୁ ଆଶ୍ରମକୁ ବିଜେ କରି ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରକୁ ବାହୁଡ଼ା ବିଜେ କରନ୍ତି।

ଭାଇ-ଭଉଣୀଙ୍କ ପବିତ୍ର ସମ୍ପର୍କର ନିଦର୍ଶନ

ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରରେ ଗହ୍ମା ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଓ ରାକ୍ଷୀ ନୀତି ଦେଖିବା ପାଇଁ ଭକ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବଳ ଉତ୍କଣ୍ଠା ରହିଛି। ଦୁଇ ଭାଇଙ୍କ ହାତରେ ଭଉଣୀ ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ରାକ୍ଷୀ ବାନ୍ଧିବାର ଏହି ପରମ୍ପରା ଭାଇ-ଭଉଣୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସ୍ନେହ, ସୁରକ୍ଷା ଓ ଆସ୍ଥାର ପ୍ରତୀକ ଭାବେ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମନରେ ବିଶେଷ ସ୍ଥାନ ରଖିଛି।